وتاری سەرۆکی پەرلەمان لەخولی پایزەی پەرلەماندا

02/09/2015 10:47:00 ص
بەناوی خوای گەورەو میهرەبان
پەرلەمانتارانی بەڕێز.. 
لە هەلومەرجێکی سەخت و پڕ لە تەنگژەو ئاڵۆزی ناوچەکە و کوردستاندا،  لە ڕووبەڕووبوونەوەی شەڕێکی سەختی گەلەکەماندا لەگەڵ  دوژمنانی ئازادی و تاریک بینانی سەردەمدا، ئەمڕۆ خولی گرێدانی پایزەی ساڵی دووەمی خولی چوارەمی هەڵبژاردنی پەرلەمانی کوردستان دەستپێدەکەینەوە. بە پێویستی دەزانین بەناوی خۆمان و پەرلەمانی کوردستانەوە، سوپاس و پێزانینی خۆڕاگری هاوڵاتیان و فەرمانبەرانی هەرێمی کوردستان بکەین، کە زیاتر لە یەک ساڵە بەرگەی چەندین ئاستەنگ و قەیرانی جۆراوجۆریان گرتووە، لە بێ موچەیی و هەتا نەبوون و کەمی پێداویستییە سەرەتاییەکانی بژێوی ژیان. 
سەرەڕای ئەو ڕاستییانە چەندین ئاستەنگی خنکێنەر بەرۆکی حکومەتی هەرێمی کوردستانی گرتووە، لێرەشەوە بەرپرسیارێتی لە ئەستۆی حکومەتدایە بۆ داڕشتنی پلان و بەرنامەی چاکسازی بۆ دەربازبوون لەم تەنگژەو قەیرانانەی کە هاوڵاتیانی کوردستانی لە دۆخێکی ناهەمواردا تووشی گیروگرفت کردووە و، ڕونکردنەوەی پێویست لەم بارەیەوە بە پەرلەمانی کوردستان و هاوڵاتیانی هەرێم بدات.
دەمەوێت لێرەدا، ڕۆڵی پێشمەرگە قارەمانەکانی کوردستان بەرز بنرخێنم. سەرەڕای  قەیرانەکانی هەرێمی کوردستان، ئەوان لە بەرەکانی پێشەوەی جەنگی دژ بە تیرۆرستان زۆر نەبەردانە هەرێمی کوردستان دەپارێزن، هەر بۆیە لێرەوە پێيان دەڵێین هەمومان شانازی بەهەموتانەوە دەکەین و هەموتان بە پارێزەری نیشتمان دەزانین و، ئێوەش خۆتان بە هی هەمومان بزانن، دڵنیاییتان دەدەینێ ئەوپەڕی هەوڵی خۆمان دەخەینەگەڕ بۆ ئەوەی  ململانێ سیاسییەکانی ناوخۆ، بەشێوازێکی دیموکراتی و ئاشتیانە یەکلایی ببنەوەو نەیەڵین کار لەیەکڕیزی و ورەی پۆڵاینی پێشمەرگە بکات، چونکە جیاوازی و ململانێی سیاسی نەرێتێکی دیموکراسییە. بە پێویستی دەزانم، ئاماژە بە گرنگی و بایەخی لێکبوردن و ڕێزگرتن لە جیاوازییەکان بدەم، بوونی جیاوازیی ئاماژەی بەرەو پێشچوونی دیموکراتی هەرێمەکەمانە..
پەرلەمانتارانی بەڕێز...
لەماوەی چەند مانگی ڕابردوودا، قەیرانێکی تری سیاسیی لە هەرێمی کوردستاندا سەریهەڵداوە، ئەویش پرسی سەرۆکایەتی هەرێمی کوردستانە. لەم پرسەدا پەرلەمان وەک مەرجەعی باڵای یاسادانان، شوێنی یەکلایکردنەوەی قەیرانەکەیە. بۆ ئەو مەبەستەش  فراکسیۆنەکان دید و بۆچوونی جیاوازیان لەسەر قەیرانی سەرۆکایەتی هەرێم هەیە، ئەمەش شتێکی ئاساییە و، گرنگە ئەم جیاوازییە لە چوارچێوەی یاساو پاراستنی بنەماکانی دیموکراتی و سازان و بەرەو پێشچوونی پرۆسەی سیاسی لە هەرێمی کوردستاندا یەکلابکرێتەوە.
پەرلەمان دامەزراوەیەکی سەرەکی یاسادان و چاودێرییە و بەرپرسیارە لە یەکلاکردنەوەی پرسە دەستووری و یاسایی و چارەنووسسازەکاندا، ڕۆڵ و پێگەی خۆی لەم ڕووەوە دەپارێزێت و بە گیانێکی نیشتمانی و لە سۆنگەی سەروەربوونی یاساوە مامەڵە لەگەڵ پرسەکان دەکات و ئێستاش هەر بەو پێودانگە و پەرۆشییە بۆدەربازبوون لەم تەنگژانەی ڕووبەڕوومان بوەتەوە، بەتایبەت پرسی سەرۆکایەتی هەرێم، دەرفەت دراوە بۆ گەیشتن بە ڕێکەوتنی هەموان لە چوارچێوەی یاسادا کە لە بەرژەوەندی نیشتمان و چاکەی گشتیدا بیت و، یاسا رێڕەوی ئاسایی خۆی ببڕێت.
ڕەهەندێکی تری ئەم کێشە سیاسییانە، ماف و بەشداریی سیاسی لایەن و پێکهاتە جیاوازەکانی کوردستانە. بەشانازییەوە لەم خولەی پەرلەماندا، بۆ یەکەمینجار (یاسای پاراستنی مافی نەتەوە و پێکهاتە جیاوازەکان)مان پەسەند کردووە، پێمان وایە لە هەرێمی کوردستان، بە تەنها یەک نەتەوەو ئاین و مەزهەب بوونی نییە، بەڵکو کوردستان، مۆزایکێکە لە نەتەوەومەزهەب و ئاینی جیاواز. هەربۆیە هەمومان پێکەوە دەتوانین نیشتمانەکەمان بپارێزین و گەشە بەلایەنە جیاوازەکانی بدەین. پەرلەمان رێز لەو مۆزاییکە هەمەڕەنگەی گەلی کوردستان دەگرێت و پێوەری ڕاستەقینەی پەرلەمان بۆ جیاوازی نەتەوەو ئاین و ئاینزاکان و نوێنەرەکانیان لەسەر قەبارەی کەمی و زۆری نییە، بەڵکو دەرفەتی یەکسانی یاساییە لەسەر بنەمای هاوڵاتی بوون، سەرەڕای ڕێزدانان و ڕەچاوکردنی تایبەتمەندی هەر نەتەوەو ئاین و ئاینزایەک.
پەرلەمانتارانی بەڕێز...
لەم وەرزە نوێیەی پەرلەماندا، لەبەردەم چەندین ئەرکی نیشتمانی و یاسایی و چاودێریداین، ئەرکی پەرلەمانتارانە بەڕۆحی نوێنەرایەتی کردنی گەلی کوردستان مامەڵە لەگەڵ پرسەکان بکەن و ڕۆڵ و پێگەی خۆیان و پەرلەمان بپارێزن لە بواری چاودێریی کردن و یاسا داڕشتن وچاکسازی.
یەکێک لەکارە پڕبایەخ و گرنگەکانی کاراکردنی ڕۆڵی پەرلەمان، بوونی پەیڕەوێکە کە وەڵامگۆی کاری سەردەمیانەی پەرلەمان بێت، بۆیە (پەیڕەوی ناوخۆ)ی پەرلەمان لە دانیشتنە سەرەتاییەکانی  ئەم وەرزەدا دەخرێتە بەرنامەی کار، بە هیوای ئەوەی لەماوەیەکی دیاریکراودا پەرلەمان ببێتە خاوەن پەیرەوێکی نوێ و پێشکەوتوو، کە ڕێگا خۆش بکات بۆ پەرلەمانتاران و فراکسیۆنەکانیان، کە باشتر بتوانن ئەرکەکانی سەرشانیان جێبەجێ بکەن.
شانبەشانی ئەمەش بەردەوام دەبین لە کارکردن لەسەر پڕۆژەی دەستووری هەرێمی کوردستان. لەم پێناوەشدا پرسی درێژکردنەوەی ماوەی کارکردنی لیژنەی ئامادە کردنەوەی پڕۆژەی دەستووری هەرێمی کوردستان بەزوویی دێتە بەرنامەی کاری پەرلەمان.
ئەمە جگە لەوەی وەک ماوەی ڕابردوو جەخت دەکەینەوە لە بەردەوامبوون لەسەر کاراکردنی ڕۆڵی چاودێریی ئەندامان و لیژنە تایبەتمەندەکانی پەرلەمان. هەروەک چۆن لە ماوەی ڕابردوودا، پەرلەمانتاران ئازایانە و بەرپرسانە چاودێرێکی وردی دەسەڵاتی جێبەجێکردن بوون لەگەڵ بوونی چەندین قەیران و کێشەدا، ئێستاش پێویستە پڕۆسەی چاودێری بەشێوەیەکی وردتر و بەرپرسانەتر ئەنجام بدرێت، لە پێناو ئەنجامدانی چاکسازییەکی بنەڕەتی لەکۆی جومگە و لایەنە جیاوازەکانی هەرێمی کوردستان. چونکە چاکسازی تاکە چارەسەری قەیرانە جیاوازەکانی هەرێمی کوردستانەو چاوەڕێین حکومەتی هەرێم هەنگاوی کرداریی گەورە لەم بوارەدا بنێت.
پەرلەمان لەم وەرزەدا بەردەوام دەبێت لەسەر هەوڵەکانی بۆ بە سیستەماتیککردنی کەرتی وزە لە هەرێمی کوردستاندا لەڕێی درووستکردنی سندوقی داهاتە نەوتییەکان بە پێی یاساکەی و، دەرکردنی یاساکانی تری پەیوەندار بەو پرسە گرنگە لە هەرێمی کوردستاندا.
پەرلەمان بەردەوام دەبێت لە تەواوکردنی یاسا پەیوەندارەکان بە دادی کۆمەڵایەتی و دادپەروەریی لە کۆی لایەنە جیاوازەکان لە هەرێمی کوردستاندا، بە تایبەت ئەو یاسایانەی پەیوەندییان بە دەستەبەری کۆمەڵایەتی و سۆشیال.
بە هیوای دەستپێکردنی وەرزێکی نوێی پڕفەڕی کاری پەرلەمانی، هەر سەرکەوتوو بن..
 
 

رۆژمێرى رووداوه‌كان

<تشرين الثاني 2017>
سأاثأخج
28293031123
45678910
11121314151617
18192021222324
2526272829301
2345678